Klasyfikacja systemów podziemnej eksploatacji złóż, czynniki wpływające na wybór systemu.

      Klasyfikacja systemów podziemnej eksploatacji złóż, czynniki wpływające na wybór systemu.

I. Podział systemów ze względu na rodzaj wyrobiska eksploatacyjnego:

a) systemy ubierkowe:

· ścianowe,

· filarowo-ubierkowe,

· ubierkowe pasami,

b) systemy zabierkowe:

· długich zabierek,

·filarowo-zabierkowe,

c) systemy komorowe:

· komorowe właściwe,

· komorowo-filarowe,

· ubierkowo-komorowe,

d) systemy blokowe:

·z czołowym wypuszczeniem urobku,

· z wypuszczeniem urobku przez otwory wysypowe (leje).

II. Podział systemów ze względu na sposób kierowania stropem:

a) eksploatacja z ochroną stropu, np:

· podsadzka hydrauliczna,

· podsadzka pneumatyczna,

b) eksploatacja z zawałem stropu,

          c) eksploatacja z ugięciem stropu.

III. Podział systemów ze względu na kierunek wybierania:

a) systemy podłużne,

b) systemy poprzeczne,

c) systemy przekątne.

IV Podział systemów ze względu na grubość złoża:

a) eksploatacja na całą grubość złoża,

b) eksploatacja warstwami

V. Podział systemów ze względu na zwrot eksploatacji:

a) eksploatacja do pola (do granic obszaru górniczego),

b) eksploatacja od pola (od granic obszaru górniczego).

Przykładowa pełna nazwa systemu eksploatacyjnego: System ubierkowy ścianowy, poprzeczny z zastosowaniem podsadzi hydraulicznej, prowadzony na całą grubość złoża do granic obszaru górniczego.

Wybór sposobu eksploatacji złoża zależy od wielu czynników, takich jak:

·miejsce i głębokość zalegania złoża,

· budowa geologiczna górotworu,

· ukształtowanie i zagospodarowanie terenu,

· wielkość zasobów złoża,

· fizyczne i chemiczne własności złoża,

· aktualne możliwości techniczne,

· kształt wybieranej części złoża,

· grubość złoża,

·nachylenie pokładu,

· rodzaj i własności skał otaczających pokład, głównie skał stropowych,

· zaburzenia tektoniczne,

· ochrona powierzchni,

· ochrona leżących wyżej pokładów,

· usytuowanie krawędzi eksploatacji wyżej leżących pokładów,

· zagrożenia naturalne i ich profilaktyka,

· występowanie warstw wodonośnych.

Wybrany system eksploatacji złoża należy tak dostosować do istniejących warunków, aby zapewnić w nich:

· możliwie największe bezpieczeństwo pracy,

· najniższe koszty wydobycia,

· najwyższą wydajność,

· najmniejsze straty złoża,

· dużą koncentrację wydobycia,

· ciągłość produkcji,

· właściwa wentylację,

· łatwy transport materiału oraz elementów wyposażenia ściany,

· optymalnie krótki ciąg odstawy urobku,

· odpowiednie odprowadzenie wody,

·zastosowanie nowoczesnej mechanizacji,

· odpowiedni stopień zabezpieczenia obiektów na powierzchni.